In 1846 vond in Hekendorp voor het eerst een kerkdienst plaats in een eigen kerkgebouw. De kerkenraad van Oudewater stond aanvankelijk wantrouwend tegenover de stichting van een kerk in het dorp. Kerkelijk gezien viel Hekendorp, ook wel Goejanverwellesuis genoemd, al lange tijd onder Oudewater. Voor oudere en minder gezonde inwoners was de reis naar de kerk echter moeilijk. Velen hadden bovendien geen mogelijkheid om met een rijtuig naar Oudewater te reizen. In een zeventiende-eeuws rapport werd de bevolking van Hekendorp omschreven als ruw, met weinig godsdienstkennis en een losbandige levenswijze.
Eerste kerkdiensten in Hekendorp
Een eerste poging om in Hekendorp een kerk te bouwen, een predikant te benoemen en een eigen geloofsgemeenschap te stichten, begon in 1647 maar slaagde niet. De predikant werd in 1712 ontslagen. In zijn plaats kwam een ‘catechiseermeester’, die godsdienstonderwijs gaf.
Aan het begin van de negentiende eeuw veranderde de situatie. Ambachtsvrouwe Charlotte Ernestine Wilhelmina van Hoffstedt verbleef ’s zomers op Wierixsoord, een van haar hofsteden in Hekendorp. Zij zorgde ervoor dat de catechiseermeester van Oudewater op zondagavond diensten hield in de opkamer van haar boerderij.
Na 27 jaar kwam daar in 1836 een einde aan. De Oudewaterse predikant ds. G. Steenhoff nam de diensten over en hield deze op maandagavond in de opkamer.
Al snel ontstond grote onenigheid tussen Steenhoff en de kerkenraad en kerkvoogdij van Oudewater. Daar vreesde men dat Hekendorp een zelfstandige kerkelijke gemeente wilde vormen, waardoor de gemeente van Oudewater leden zou verliezen. Die vrees was niet ongegrond: rond 1840 diende Steenhoff plannen in voor een eigen kerkgebouw in Hekendorp.
Een eigen kerkgebouw
In 1844 gaf de koning toestemming om grond te kopen en daarop een kerk te bouwen. Na aanvankelijke bezwaren verleenden ook de kerkenraad en kerkvoogdij van Oudewater hun medewerking.
Daar stelden zij wel een belangrijke voorwaarde aan. De hervormde inwoners van Goejanverwellesluis mochten zich niet afscheiden van de kerkelijke gemeente van Oudewater. Aanvankelijk moest dat verbod ook voor ”hun nakomelingen” gelden. Na protest van de Hekendorpers werd dat deel van de voorwaarde geschrapt.
Om te voorkomen dat de gemeente van Oudewater leden zou verliezen, bepaalde de kerkenraad bovendien dat hervormden uit omliggende buurten als Hoenkoop en Roosendaal in Hekendorp niet aan het Avondmaal mochten deelnemen en er hun kinderen niet mochten laten dopen.
Toen voldoende geld voor de bouw was verzameld, werd het werk op 14 maart 1845 gegund aan B. Janse uit Woerden. Ds. Steenhoff legde de eerste steen.
Op zondag 22 maart 1846 werd de kerk officieel ingewijd. Hekendorp beschikte daarmee eindelijk over een eigen kerkgebouw, al bleef het kerkelijk verbonden met Oudewater.
