Kerkelijke attestaties
Introductie
Halverwege de negentiende eeuw begon de overheid de woonplaatsen van haar inwoners zorgvuldig te monitoren – een belangrijke bron voor genealogen en historici. Onderzoek naar vestigingsplaatsen en verhuisbewegingen van personen vóór de grote volkstellingen en de invoering van het bevolkingsregister is daarentegen relatief ingewikkeld. Toch bestaan hier wel degelijk interessante bronnen voor, zoals de akten van indemniteit. Ook de kerkarchieven bevatten vaak informatie over historische verhuisbewegingen. Zo hielden (protestantse) kerken in lidmatenregisters bij wie er zoal belijdend lid van de gemeente was. Wanneer een belijdend lid verhuisde, gaven protestantse kerkgenootschappen vaak een zogeheten attestatie mee. Deze attestatie is een verklaring van de kerkenraad dat de persoon in kwestie is gedoopt, belijdenis heeft gedaan en van zodanig onbesproken gedrag is dat hij of zij probleemloos tot het Avondmaal kan worden toegelaten. De attestatie was dan ook van vitaal belang voor verhuizende lidmaten om in een nieuwe kerkgemeente als belijdend lid te worden ingeschreven.
Onderzoek
Bij het raadplegen van de attestaties is het goed om bedacht te zijn op de volgende aandachtspunten:
- Raakvlak: de attestaties en lidmatenregisters zijn nauw verwante bronnen: beide zijn behulpzaam om na te gaan tot welke kerkgemeente een persoon behoorde en waar iemand zoal heeft gewoond. De bronnen zijn echter niet onderling inwisselbaar. Hoewel een register van inkomende en uitgaande attestaties een fraai inkijkje kan bieden in wie er lidmaat van een bepaalde kerkgemeente is geweest, hebben attestaties slechts betrekking op verhuizende personen. In de lidmatenregisters staan daarentegen alle belijdende leden vermeld, inclusief degenen die nooit uit de plaats vertrokken. Aan de hand van lidmatenregisters is het bovendien vaak mogelijk om de overlijdensdatum van een persoon te vinden;
- Alleen protestanten: attestaties werden alleen verstrekt door protestantse kerken. Andere groepen, zoals joden of katholieken, zijn niet in de attestaties te vinden.
Indexen
Op de website staan de volgende indexen: