Skip to content

Lagere school

In Papekop stond al aan het begin van de negentiende eeuw een lagere school. Het gebouw werd verschillende keren herbouwd en uitgebreid. In 1827 was herbouw nodig omdat de oude school in zeer slechte staat verkeerde. Hoe lang Papekop toen al een lagere school had, is niet bekend.
Ruim dertig jaar later was het gebouw opnieuw aan vervanging toe. Daarom werd de school in 1861 herbouwd en vergroot. In 1870 volgde opnieuw een uitbreiding vanwege het groeiende aantal leerlingen.

Plannen voor een nieuwe school
In 1910 stelde de gemeenteraad vast dat de school opnieuw moest worden vervangen. Ook de onderwijzerswoning was vervallen.
Binnen de gemeenteraad ontstond discussie over de vraag of het niet goedkoper en gunstiger was om de school in Papekop op te heffen en de kinderen voortaan naar de openbare lagere school in Oudewater te laten gaan.
Uiteindelijk besloot de gemeenteraad dat de school per 1 januari 1912 zou sluiten. Gedeputeerde Staten verleenden daarvoor echter geen toestemming. De gemeente moest daarom toch plannen maken voor een nieuwe school met onderwijzerswoning.
De oude school werd in 1912 gesloopt. Tot de opening van het nieuwe gebouw in 1914 kregen de leerlingen les in het koffiehuis van Van Wees.
In 1915 was het aantal leerlingen gestegen tot meer dan 24. Daarom moest naast de hoofdonderwijzer en de handwerkonderwijzeres een tweede onderwijzer worden aangesteld.

Van openbare school naar School met den Bijbel
Daarna liep het aantal leerlingen snel terug. In 1922 waren er nog maar vier leerlingen. De gemeente besloot de openbare school alsnog op te heffen.
Het schoolgebouw werd in bruikleen gegeven aan de Vereniging voor de oprichting en instandhouding van scholen met de Bijbel. De vier leerlingen van de openbare school gingen voortaan in Oudewater naar school. Een jaar later kreeg de vereniging het schoolgebouw in eigendom.
De onderwijzerswoning bleef wel eigendom van de gemeente. In 1929 werd het schoolgebouw opnieuw verbouwd en uitgebreid.
Bijna tien jaar later dreigde ook de christelijke school te verdwijnen door financiële problemen. De rijksvergoeding voor de school zou worden stopgezet. Uiteindelijk bleef de vergoeding toch bestaan en kon de school openblijven.
De School met den Bijbel Eliëzer bleef uiteindelijk tot 1995 bestaan.

 

Archief
  • Archief van het gemeentebestuur van Papekop 1817-1942 (R031), o.a. invnrs 150-154 en 420-426.
Literatuur
  • Theo Pollemans, Een dorpsschool verdween: geschiedenis van de School met den Bijbel te Papekop (Oudewater, 1996).